Ufukta savaş tehlikesi mi var?

“Süreç olarak faşizm” içinde bir aşamada rejim iki yaşamsal sorunla karşılaşır: Meşruiyet aşınması durdurulamaz bir noktaya ulaşır ve muhalefeti tasfiye etmek için atılması gerekecek adımların riskleri alınamaz bir düzeye çıkar. Bu noktada süreç olarak faşizm içinde rejim, gerçek ya da sanal bir “dış düşman”, “savaş tehlikesi” üretme seçeneğine yönelir. Bugün önümüzde bu bağlamda birbirine “bakmaya” başlayan iki aday var.

İsrail’de Netanyahu , hakkında açılmış yolsuzluk davalarından kurtulmak için yerleşimci faşist Siyonist akımlara teslim oldu, koalisyon kurmayı kabul etti; yargı bağımsızlığını aşındıracak adımlar atmaya kalkınca da büyük bir toplumsal direnişle karşılaştı. Sonrasını biliyorsunuz. Gazze’de soykırım, Batı Yakası’nı, Suriye topraklarını ilhak etme süreci, derken İran’a saldırı, Lübnan topraklarına yönelik ilhak girişimi... Netanyahu savaş dönemi başbakanı olarak “büyük koruyucu” sıfatını yakalamaya çalıştı. Ancak toplumsal muhalefet, savaşa, toplumda artan şovenizme karşın, bütünüyle teslim alınmadı. İran savaşı topluma büyük başarı olarak satılacak bir düzeye gelemedi - hâlâ füzeler, İHA’lar Tel Aviv’i vurmaya devam ediyor. Bu yıl 27 Ekim’de genel seçimler var. Netanyahu şimdi dikkatini Türkiye üzerine çevirdi. Bir “Türkiye yeni İran, yaşamsal tehlike” söylemi geliştirmeye başladı.

AKP Türkiye’sinde rejim, İBB davasıyla, CHP’li belediyeleri hedef alan tutuklamalarla, transferlerle, itirafçılarla, CHP’yi “butlan” yoluyla etkisizleştirerek, NATO toplantısı günlerinde fiili bir OHAL ve bu kez doğrudan solu hedef alan tutuklamalarla muhalefet üzerinde bakıyı giderek artırıyor. Ancak rejim, geçim sıkıntısı krizi, İBB davasında sergilenen adaletsizliğin yarattığı huzursuzluk, tarihi yeniden yazma çabalarının yarattığı tepkiler altında kaybettiği toplumsal desteği (rızayı) artık restore edemeyeceğini görüyor. Dahası, Özgür Özel liderliğinde muhalefet kitleselleşti. Türkiye’deki rejim de varlığını bir genel seçimlerden geçerek devam ettirmek istiyor. Ancak kitleselleşmiş bir muhalefet karşısında başkanlık seçimlerini kazanamayacağını biliyor. Kitleselleşmiş muhalefeti bastırmak, seçimleri kazanmak için alması gereken riskler hızla yükseliyor. Uluslararası meşruiyet devşirme çabaları da iki ucu keskin bıçak: Yeni kaynak edinme olasılıklarını artırıyor, ülke içinde emperyalizme teslimiyet eleştirilerini güçlendiriyor. Bu durumda bir dış düşman, savaş tehdidi çok yararlı olabilir.

İsrail, ABD’nin Türkiye’ye F-35 savaş uçağı satma ihtimaline karşı sert bir kampanya yürütüyor. Netanyahu, Türkiye’nin “saldırgan emelleri” olduğunu ve F-35’lerin bölgedeki güç dengesini bozacağını iddia ediyor. İsrail ayrıca, ABD’nin Türkiye’ye, yerli savaş uçağı için jet motoru satmasını engellemeye yönelik girişimleri de destekliyor.

Netanyahu’nun İsrail’i ile AKP Türkiye’si arasındaki gerilimin kilit odak noktalarından biri Kıbrıs. Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile İsrail ve Yunanistan arasında askeri işbirliği derinleşiyor. Mart 2026’da Yunanistan ve Türkiye’nin adaya savaş uçağı konuşlandırması, adayı potansiyel bir çatışma alanına dönüştürdü. Türkiye, KKTC’yi savunma gerekçesiyle Ercan’a F-16’lar yerleştirirken adadaki askeri yığınak daha çok “ön konumlandırma” ve caydırıcılık hamlesi niteliğinde; Türkiye’nin NATO üyeliği ve ABD’nin doğrudan bir Türkiye-İsrail çatışmasının sorunlarıyla uğraşmak istememesi, tarafların Kıbrıs’ta doğrudan çatışma olanağını zayıflatıyor.

Buna karşılık, Suriye, iki ülkenin askeri unsurlarının fiilen karşı karşıya geldiği, İsrail’in Esad sonrası dönemde rekor düzeyde hava saldırısı düzenlediği, Türkiye’nin kırmızı çizgilerinin (örneğin askeri üs kurma planları) doğrudan test edildiği bir rekabet sahası. Suriye’de İsrail’in “zayıf ve parçalı” bir yönetim, Türkiye’nin ise “güçlü ve merkezi” bir yapı kurma vizyonu taban tabana çelişiyor, bu karşıtlık artan operasyonlar ve sertleşen söylemlerle birleştiğinde, kontrollü vekâlet çatışmalarının ötesine geçerek doğrudan bir askeri temas yaşanma olasılığını güçlendiriyor.

Kısacası, Türkiye-İsrail arasında bir savaş olasılığı artık sıfırdan büyük. Bir propaganda savaşı olasılığı ise çok daha yüksek.

Dün 15 Temmuz Cemaatçi Askeri Darbe Girişimi’nin onuncu yıldönümüydü.

Tarihin yazdığı insanların anlattığından çoğu zaman farklıdır.

On yıl içinde silahlanma harcamaları dünyada yüzde 41 arttı ve 2025 yılı sonu itibarıyla 2 trilyon 887 milyar dolara ulaştı, dedik, önceki yazımda.

“Süreç olarak faşizm” içinde bir aşamada rejim iki yaşamsal sorunla karşılaşır...

NATO zirvesinde “sofradan” tam puan aldık.

Atatürk’ün dış politikadaki altın anahtarı çok nettir...

Mutlak butlan ve süregelen 1001 “Kemalvari” komplo yerine, bu hafta önemli bir başka ikaz yapmak istiyorum.

Dünya Kupası’nda sona yaklaştık.

Bugün siyasal arenadaki tablo, bize 1957 seçimleri öncesinde yaşanan ve sonuçsuz kalan partiler arası işbirliği çabalarını anımsattı.

Bir asır önce Kurtuluş Savaşı’nda o denli şeyden kurtulmuştuk ki, bu savaştan sonra kurtulamadıklarımız yüzünden bugün bu savaşın ismi okul kitaplarımızdan çıkarılıyor.

“Süreç olarak faşizm” içinde bir aşamada rejim iki yaşamsal sorunla karşılaşır...

NATO’nun Ankara zirvesi geldi, yüzlerce tutuklunun üzerinden geçerek gitti.

NATO toplantısı gerekçesiyle hak ve özgürlükler üzerinde devlet baskısı arttı.

İBB davaları sürüyor, İmamoğlu 9 Temmuz’da ne olacak, operasyon mu var diye soruyor.

Amerika’da başkanlar görevi devralırken hemen her zaman John Winthrop’un ünlü, “Yeni Kudüs”, “istisna ülke”, “aşikâr yazgı” (manifest destiny) vaazını (1630) anarlar.

NATO Ankara Zirvesi, ittifakın stratejik yöneliminde yapısal bir değişimi yansıtıyor.