Uzmanlar artan ücretlerin sağlığa erişimdeki eşitsizliği derinleştireceği söylüyor: Muayene ücretlerine fahiş zam

Resmi Gazete’de dün yayımlanan Sosyal Güvenlik Kurumu sağlık Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ’de düzenleme yapılarak ayaktan tedavi ve diş hekimi muayenesi katılım payında değişikliğe gidildi.

Devlet hastanelerinin muayene ücreti yüzde 93 artarak 26 TL’den 50 TL’ye, Eğitim ve Araştırma Hastaneleri muayene ücreti yüzde 246 artarak 26 TL’den 90 TL’ye yükseldi. Özel hastanelerin muayene ücretleri ise yüzde 67 artarak 60 TL’den 100’ye yükseldi. Uzmanlar, artışların sağlığa ulaşımdaki eşitsizlikleri de artıracağına vurgu yaptı. Bu gelişmeyle halkın ilaca ve sağlığa ulaşımının zorlaştğına dikkat çeken ve muayene ücretlerinin eczanelerden tahsili uygulamasına son verilmesi gerektiğini söyleyen Tüm Eczacı İşverenler Sendikası Genel Başkanı Ecz. Nurten Saydan “Türkiye’de ruhsatlı ilaçların yaklaşık 3’te 1’inin fiyatı 100 TL olarak belirlenen muayene katılım payının altında kalıyor. Hasta eczanelerimize geliyor, 100 TL olan muayene ücretini ödüyor ancak 100 TL altında olan ilacını bulamıyor. Sağlık otoritesi asıl sorun olan ilaç yokluğunu görmezden geliyor” ifadelerini kullandı.

“Hastalarımızın reçetelerinde muayene ücretleri yıllardır eczanelerimizde tahsil ettiriliyor. Ve bu muayene ücretleri öyle seviyelere geldi ki artık kasalarımızda muayene parası neredeyse ilaç parasını geçmiş durumda. Muayene ücreti tahsildarlığının artık eczanelerimizden yapılmaması gerektiğini bir kez daha haykırıyoruz” ifadelerini kullanan Saydan, “SGK'li vatandaşların muayene ücretlerini tahsil etmek asla bizim görevimiz olamaz. Bu angaryadır, bizlerin görevi eczanelerimizde vatandaşlarımıza ilaç ve danışmanlık hizmeti vermektir. Hasta vatandaşlarımız haklı olarak soruyor: ‘Beni sen mi muayene ettin, neden sen alıyorsun?’  Hastanelerden tahsilinin zor olduğu gerekçesi ile kurum tarafından bu talebimiz sürekli reddedilmiştir. Özel hastanelerde, devlet hastanelerinde vezneler olmasına rağmen 30 bin eczane muayene tahsil veznesi olarak kullanılıyor” diye konuştu.

Saydan son olarak şunları söyledi: "Vatandaşımız eczanemize geldiğinde o günkü muayene ücreti çıkmıyor. Hastane ne zaman fatura keserse bu da yaklaşık olarak en az 1 ay veya daha fazla olmaktadır. Vatandaş hastaneye gidip eczanemize geldiğinde o günkü muayene olduğu ücret değil, varsa eski muayene ücretleri çıkıyor. Bu da hastalarla bizi karşı karşıya getiriyor. İlaç danışmanlığı yerine ‘muayene ücreti danışmanlığı ve tahsildarlığı’ görevi yapıyoruz.Vatandaşımız bilmeli ki; muayene katılım payını SGK istediği için eczanelere ödüyorlar. Bizler muayene ücreti tahsil etmek istemiyoruz. Eczacılar olarak sabırla eczacıyı ve hastayı karşı karşıya getiren bu uygulamadan vazgeçilmesini bekliyoruz.”

Artışı Cumhuriyet’e değerlendiren Birlik ve Dayanışma Sendikası (BDS) Genel Başkanı Dr. Ahmet Mehlepçi ise 2023 yılında devlet hastanelerinde muayene katılım payının 6, eğitim ve araştırma hastanelerinde 7, üniversite hastanelerinde ise 8 lira olduğunu anımsatarak, “Bugün ise bu tutarlar sırasıyla 50 TL, 90 TL ve 100 TL’ye yükseltilmiş durumda. Ocak 2026’da yayımlanan SUT Tebliği incelendiğinde, bazı kalemlerde zam oranlarının yüzde 285’e kadar ulaştığı görülüyor” dedi.

Üç önemli noktaya dikkat çeken Mehlepçi, “Birincisi; toplumun yaklaşık yüzde 70’i asgari ücret veya 20 bin TL civarında emekli maaşıyla yaşam mücadelesi verirken, memur ve emekli maaş artışlarında TÜİK’in açıkladığı enflasyon oranları esas alınıyor. Buna karşın sağlık hizmetlerine yapılan bu yüksek artışlar, vatandaşların giderek fakirleşmesine ve sağlık hizmetlerine erişimin zorlaşmasına neden oluyor. İkincisi; Ocak 2026 tarihli SUT Tebliği’nde, aile sağlığı merkezlerinden sevk edilen hastaların muayene ücretlerinden yüzde 50 indirim uygulanacağı açıkça belirtilmişti. Son yayımlanan tebliğde de bu hüküm yeniden yer alıyor. Ancak burada önemli bir soru ortaya çıkıyor: Bu indirim gerçekten sevk edilen hastalara yansıtıldı mı? Eğer yansıtılmadıysa, tahsil edilen bu ücretler nereye gitti? Üçüncüsü; aile sağlığı merkezlerinde görev yapan hekimler açısından bu düzenleme ciddi bir iş yükü oluşturacaktır. Sağlık okuryazarlığını artırmaya yönelik gerekli çalışmalar yapılmadan, aile sağlığı merkezlerine yönlendirilen hasta sayısını artıracak bu uygulama; koruyucu sağlık hizmetlerinin aksamasına, sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin artmasına, hem hastaların hem de sağlık çalışanlarının sağlığının olumsuz etkilenmesine ve sağlık çalışanlarında tükenmişliğin daha da derinleşmesine yol açacaktır” diye konuştu.