İklim krizi gezegenin doğal dengesini bozdu: İnsanlık bir sonraki buzul çağını durdurdu

Dünya'nın milyonlarca yıllık doğal iklim döngüsü, insan kaynaklı küresel ısınma nedeniyle geri dönülmez bir değişime uğradı. Columbia Üniversitesi ve Colorado Boulder Üniversitesi'nden iklim bilimcilerinin Science dergisinde yayımlanan ortak araştırması, gezegenin doğal olarak girmeye hazırlandığı yeni buzul döneminin, 20. yüzyıldaki ani sıcaklık artışlarıyla durdurulduğunu ortaya koydu. Araştırmacılar, fosil yakıt kullanımı ve sera gazı birikiminin, Dünya'nın jeolojik takvimini en az birkaç yüz bin yıl boyunca ertelediğini belirtti.

Yaklaşık 11 bin 700 yıl önce başlayan sıcak bir "buzullar arası" dönemde yaşayan Dünya, son 2 bin yılda soğuma eğilimine girerek yeni bir buzul döneminin işaretlerini vermeye başlamıştı. Kanada'nın Nunavut bölgesindeki Baffin Adası'nda Barnes Buz Takkesi'ndeki bitki kalıntıları ve kayalardaki radyoaktif berilyum-10 izotopları incelenerek buzulların tarihsel hareketi haritalandı. Ölçümler, buz tabakasının 2 bin yıl önce genişlemeye başladığını ve 60 yıl öncesine kadar istikrarlı bir şekilde büyüdüğünü gösterdi.

Ancak son yarım yüzyılda hızlanan küresel ısınma, büyümekte olan buzulları aniden erime sürecine soktu. Çalışmanın yazarlarından jeokimyacı Nicolás Young, sistemin normal işleyişiyle yeni bir buzullaşmaya doğru ilerlerken insan etkisiyle sarsılarak durdurulduğunu vurguladı. Wisconsin-Madison Üniversitesi buzul bilimcisi Prof. Dr. Shaun Marcott ise mevcut iklim verilerinin gelecekteki buzul çağını yüz binlerce yıl boyunca imkansız kıldığını belirtti.

Prof. Dr. Marcott, insanlığın artık sadece çevreyi kirleten bir tür olmaktan çıkıp, gezegenin temel jeolojik döngülerini bozan baskın bir jeolojik güce dönüştüğünü ifade etti. Gelecekte kaç buzul döngüsünün atlanacağının doğrudan insanlığın fosil yakıtlardan vazgeçme hızına ve karbon emisyonu tercihlerine bağlı olacağı kaydedildi. Bir sonraki buzul çağının ertelenmesi ilk bakışta olumlu gibi görünse de, gezegenin ekolojik dengesi açısından ciddi riskler barındırdığına dikkat çekiliyor. Uzmanlar, doğal döngülerin askıya alınmasının okyanus akıntılarından küresel iklim kuşaklarına kadar pek çok hayati sistemde kalıcı ve öngörülemez değişimleri tetikleyeceği uyarısında bulunuyor.