İngiliz bilim insanlarından hayati uyarı: Dikkat eksikliği ve hiperaktivite ilaçları yaşam süresini yüzde 70 azaltıyor

İngiliz bilim insanları tarafından yapılan geniş çaplı bir araştırma, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu'nun (DEHB) tedavi edilmemesi durumunda erken ölüm riskini önemli ölçüde artırdığını ortaya koydu. JAMA Network Open'da yayımlanan rapora göre, tedavi edilmeyen DEHB vakalarında ölüm riski yüzde 70'e kadar yükselebiliyor.

Toplamda 15,9 milyondan fazla kişinin verilerinin incelendiği uluslararası araştırmada, teşhis konulmamış veya tedavisi aksatılmış DEHB hastalarında ciddi sağlık tehlikelerinin bulunduğu belirlendi. Sistematik veriler, bu bireylerde genel ölüm riskinin, DEHB'si olmayanlara kıyasla %70 daha fazla olduğunu gösterdi. Ayrıca, odaklanma güçlüğü, planlama eksikliği ve dürtüsel davranışlar nedeniyle intihar riskinin %90, kazalara bağlı ölüm riskinin %50 ve doğal sağlık sorunlarına bağlı ölümlerin ise %30 arttığı saptandı.

Araştırmanın en dikkat çekici ve umut verici bulgusu ise, uzman kontrolünde kullanılan reçeteli DEHB ilaçlarının (uyarıcılar) erken ölüm oranlarını doğrudan düşürmesi oldu. Psikiyatrik tedavi ve ilaç takibi altındaki hastalarda, odaklanma yeteneğinin artması ve dürtüsel kararların azalmasıyla birlikte trafik kazaları, madde bağımlılıkları ve hayati risk taşıyan diğer kaza türlerinde belirgin bir azalma gözlemlendi.

Araştırmacılar, DEHB'nin sadece günlük yaşamı zorlaştıran bir odaklanma sorunu olmadığını, tedavi edilmediği takdirde yaşam süresini kısaltabilen ciddi bir klinik tablo olduğunu vurguluyor. Uzmanlar, hem çocukluk hem de yetişkinlik dönemindeki DEHB vakalarında erken teşhisin, düzenli ilaç takibinin ve toplumsal desteğin artırılmasının, küresel ölçekte önlenebilir ölümleri azaltmada kritik bir rol oynayacağını belirtiyor.