Ortadoğu uzmanı Prof. Vali Nasr, 7 Ekim’in yıldönümünde Cumhuriyet’e konuştu: İsrail hâkimiyet peşinde

Ortadoğu'nun önde gelen uzmanlarından Prof. Vali Nasr, Hamas'ın 7 Ekim saldırılarının yıldönümünde yaptığı değerlendirmelerle bölgedeki mevcut durumu ve İsrail'in stratejik hedeflerini aydınlattı. Johns Hopkins Üniversitesi öğretim üyesi Nasr'a göre İsrail, Gazze ve Lübnan'daki gelişmelerin ardından bölgede hegemonya kurabileceğine inanıyordu. Bu planın merkezinde ise İran'ı etkisiz hale getirme ve Hizbullah'ı hızla saf dışı bırakma amacı yatıyordu.

Nasr'ın analizine göre İsrail, bu hamleyle karşısında yalnızca Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye gibi ülkelerin kalmasını ve böylece Ortadoğu'ya hakim olmayı hedefliyordu. Ancak İran'ın mevcut gücü ve Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolü, İsrail'in hesaplarını karmaşıklaştırdı. İran'ın hala bölgede önemli bir aktör olması, İsrail için temel tehditlerden biri olmaya devam ediyor.

İsrail'in Sünni cepheyle ilgili de kaygıları bulunuyor. Özellikle Türkiye ile süregelen gerilim, Netanyahu'dan çok başbakan adayı Naftali Bennett'in gündeminde yer alıyor. Nasr, Türkiye ve Pakistan'ın Suudi Arabistan ile imzaladığı Mekke Anlaşması'nı ise bir ittifaktan çok, "kendilerini savunmaları için kiralanmış" gibi görünen bir yapı olarak nitelendiriyor. Bunun temel nedeni ise NATO'nun kuruluşundaki gibi belirgin bir "tek düşman" olmaması ve Türkiye'nin NATO üyesi olması.

Öte yandan, bölgedeki bu gelişmeler Amerikan güvenlik şemsiyesinin Suudi Arabistan açısından güvenilirliğini yitirmesiyle daha da karmaşık bir hal alıyor. Nasr, Ortadoğu'nun savaş öncesi haline dönmeyeceği konusunda Batı'da bir öngörü eksikliği olduğunu belirtiyor ve mevcut durumun yeni bir istikrarsızlık "normali" yaratabileceği uyarısında bulunuyor. En kötü senaryo ise ABD ve İran arasında doğrudan büyük bir savaşın patlak vermesi olarak öngörülüyor.