Sayıştay’dan maden denetimi uyarısı: Başka işle görevli personele ‘git bir de denetim yap gel’ demişler...

Sayıştay, Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün (MAPEG) denetim faaliyetlerindeki aksaklıkları ve insan kaynağı yetersizliğini vurgulayan bir rapor yayımladı. Rapora göre, madencilik faaliyetlerinin kontrol ve denetim görevlerinin gereği gibi yerine getirilememesi, denetimlerde ciddi sorunlara yol açıyor.

2025 yılında toplam 9 bin 297 ruhsat sahasında denetim yapıldığı belirtilen raporda, bu denetimleri gerçekleştiren personel sayısının yetersizliği dikkat çekiyor. Denetimler, 271 teknik personel ve 139 mali uzman yerine geçici olarak görevlendirilen memurlarla yürütülmüş. Kurumun asli görevlerinde çalışan personelin, denetim faaliyetleri için geçici olarak görevlendirildiği ve bu personelin kendi asıl görevlerinin de devam ettiği raporda belirtildi.

Denetim için görevlendirilen personelin, denetim görevi dışında başka sorumluluklarının da bulunduğu ifade edildi. Teknik denetimlere ilişkin istatistikler incelendiğinde, görevlendirme sürelerinin genellikle 3 ila 7 gün arasında değiştiği ve her görevlendirmede ortalama 4.5 ruhsatın denetlendiği kaydedildi. En çok görevlendirilen 109 kişinin ise ortalama 30 kez görevlendirildiği bilgisi paylaşıldı.

Maden faaliyetlerinin hassasiyeti, çeşitliliği ve karmaşıklığı göz önüne alındığında, mevcut görevlendirme sürelerinin etkin bir denetim yürütmek için yeterli olmadığı değerlendirmesi yapıldı. Raporda ayrıca, mali denetimlerin uzmanlık gerektiren konuları içerdiği ancak MAPEG bünyesinde mali denetimde uzmanlaşmış personel bulunmadığı, bu nedenle diğer birimlerden görevlendirme yapıldığı belirtildi. Bu durumun, uygulanan idari para cezalarına karşı çok sayıda dava ile MAPEG'in karşı karşıya kalmasına neden olduğu ifade edildi.

Raporda, madenlerdeki 'daimi nezaretçilerin' statüsü de eleştirildi. Maden Kanunu'nda önemli görevler üstlenen daimi nezaretçinin görevine son verme yetkisinin işverene ait olmasının, nezaretçinin etkinliğini olumsuz etkileyebileceği vurgulandı. Denetim görevlisinin her an görevden alınabilecek durumda olmasının, görevin doğasına uygun olmadığı belirtilerek, daimi nezaretçinin hukuki statüsünün güçlendirilmesi ve görevden alınma usullerinin gözden geçirilmesi gerektiği kaydedildi.