Şarlo ve umut

Charlie Chaplin'in unutulmaz karakteri Şarlo'nun filmlerindeki güçlü mesajlar, günümüzdeki diktatörlükler ve korku ortamları karşısında yeniden gündeme geliyor. Chaplin, özellikle 1936 yapımı 'Modern Zamanlar'da ve 1940'taki 'Büyük Diktatör' filminde, toplumsal düzendeki insanı öğüten çarkları, bireyin nesneleşmesini ve tek tipleştirilmesini eleştirmişti. Nazizmi sert bir dille eleştirdiği 'Büyük Diktatör'de, beyinleri ve kalpleri makineden yapılmış insanlar olarak tanımladığı Nazileri yerden yere vurmuştu.

Chaplin'in filmlerinin sonunda yer alan ve evrenselleşen umut konuşması, günümüzdeki birçok toplumsal ve siyasi duruma ayna tutuyor. Bu konuşmada Chaplin, "Bu dünyada herkese yetecek yer var ve toprak hepimizin ihtiyacını karşılayacak kadar bereketli," diyerek bolluk ve refahın mümkün olduğunu belirtiyor. Ancak hırsın ruhu zehirlediğini, dünyayı nefret ve kana sürüklediğini vurguluyor. Makineleşmenin insanı yoksullaştırdığını, bilginin ise katı ve acımasız yaptığını ifade ediyor.

Konuşmasında makineleşmeye değil, insanlığa ve iyiliğe muhtaç olduğumuzu belirten Chaplin, uçak ve radyo gibi icatların insanları birbirine yakınlaştırdığını, amacının ise evrensel kardeşliği inşa etmek olduğunu söylüyor. "Umutsuzluğa kapılmayın," çağrısı yapan Chaplin, diktatörlerin yok olacağını ve halkın gücünün yeniden halka geçeceğini müjdeliyor. İnsanları, kendilerini değersiz gören, hayatlarını yönetmeye çalışanlara ve boyun eğmeye zorlayanlara karşı direnmeye teşvik ediyor.

Chaplin, "Sizler birer makine değilsiniz! Sizler hayvan da değilsiniz! İnsansınız. Kalbiniz insanlık sevgisiyle dolup taşıyor," diyerek insanın özündeki sevgi ve iyiliği hatırlatıyor. Kölelik için değil, özgürlük için savaşma çağrısı yapıyor. "Hayatı olağanüstü bir maceraya çevirecek olan da yine sizsiniz," diyerek gücü ve potansiyeli insanlığın kendisinde bulduğunu belirtiyor. Demokrasi adına bu gücü kullanma, yeni ve insanca bir dünya için birleşme çağrısı yapıyor. Zalimlerin yalanlarına kanmamak gerektiğini, diktatörlerin sadece kendilerini özgürleştirdiğini, insanları ise tutsaklığa mahkum ettiğini vurguluyor. Son olarak, sağduyulu, bilimin ve gelişmenin tüm insanlığa mutluluk getireceği bir dünya için savaşma çağrısıyla konuşmasını tamamlıyor.