Gündem 45 gün önce

Yeni ‘kutsal ittifak’ın adını koyalım

HK Yazan: Haber Kaydır Editörlüğü • Yayın: 11.09.2026 01:03 • Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika Orijinal Haber ›

Ortadoğu'da küresel güçlerin yeni stratejileri ve bölgesel ittifaklar ön plana çıkıyor. Özellikle ABD'nin İran'daki etkisinin azaldığı bir dönemde, yeni ittifaklar kurulma hazırlığı içinde olduğu gözlemleniyor. Bu durum, geçmişte yaşanan benzer olayları akıllara getiriyor.

1953'te İran'da ABD ve İngiltere'nin desteklediği darbe ile Musaddık hükümetinin devrilmesi ve 1952'de Mısır'da Cemal Abdünnasır liderliğindeki Hür Subaylar Hareketi, bölgedeki antiemperyalist rüzgarların esintilerini taşıyordu. Bu iki gelişme, İngiltere'nin çıkarlarını tehdit ederken, ABD ve İngiltere'yi Ortadoğu'da yeni bir hegemonya kurmak üzere ittifaka yöneltmişti.

Dönemin Türkiye hükümetinin Mısır üzerindeki arabuluculuk çabalarının başarısız olması ve Mısır'ın Bağlantısızlar Hareketi'ne yönelmesiyle 1955'te Bağdat Paktı kuruldu. Irak'ın ayrılmasının ardından CENTO adını alan bu örgüt, Sovyetler Birliği'nin bölgedeki etkisini sınırlamayı amaçlıyordu. Bu süreçte İran'da ABD destekli Pehlevi rejimi güçlenirken, Türkiye de bölgede benzer roller üstlenmeye soyundu.

Reklam

Günümüzde ise ABD'nin NATO içinde istediği desteği bulamaması ve İran'ı dize getirememesi üzerine, "Mekke Ortak Savunma Anlaşması" adı altında yeni bir ittifakın devreye sokulduğu belirtiliyor. Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye gibi ülkelerin "bölgesel güvenlik" olarak tanımladığı bu anlaşmanın, siyasal bağlamı itibarıyla İran'ı hedef aldığı izlenimi güçleniyor. Bu durum, geçmişte kurulan ittifakların günümüzdeki yansımaları olarak değerlendiriliyor.

Konu Hakkında

Ortadoğu'daki güç mücadeleleri ve ittifaklar tarihi boyunca karmaşık bir seyir izlemiştir. Özellikle Soğuk Savaş döneminde Sovyetler Birliği'nin etkisini kırmak amacıyla kurulan Bağdat Paktı ve sonrasında CENTO gibi örgütler, bölgeyi iki kutuplu dünyanın bir arenası haline getirmişti. Bu süreçte ABD ve İngiltere, bölgedeki çıkarlarını korumak ve nüfuzlarını artırmak için yerel aktörlerle işbirlikleri geliştirmiş, zaman zaman darbeleri de desteklemiştir. Günümüzde ise değişen küresel dengeler ve yeni tehdit algıları, Ortadoğu'da farklı ittifakların kurulmasına zemin hazırlamaktadır. İran'ın bölgesel gücü ve nükleer programı gibi konular, bu yeni ittifakların şekillenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Mekke Ortak Savunma Anlaşması nedir? +

Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Ortadoğu'da bölgesel güvenliği sağlamak amacıyla Suudi Arabistan, Pakistan ve Türkiye gibi ülkelerin dahil olduğu yeni bir savunma işbirliği olarak öne çıkıyor. Anlaşmanın temel amacı, bölgedeki istikrarı korumak ve ortak tehditlere karşı birlikte hareket etmek.

Bu anlaşma neden önemli? +

Anlaşma, Ortadoğu'daki güç dengeleri açısından kritik bir öneme sahip. Özellikle İran'ın bölgesel rolü ve ABD'nin bölgedeki stratejileri bağlamında, bu yeni ittifakın bölgenin gelecekteki siyasi ve güvenlik haritasını şekillendirmede etkili olması bekleniyor.

Tarihteki hangi olaylarla benzerlik gösteriyor? +

Haberde, 1953 İran darbesi ve 1955 Bağdat Paktı gibi tarihi olaylarla benzerlikler vurgulanıyor. Bu geçmişteki ittifakların, günümüzdeki "kutsal ittifak" arayışlarına benzer stratejiler taşıdığı belirtiliyor.

🔴