Milei'nin ekonomi politikaları alarm veriyor: Arjantin'de 'neo-liberal' sefalet

Arjantin'de ekonomik politikalar ve artan borç yüküne yönelik tepkiler büyüyor. Başkent Buenos Aires'teki Mayıs Meydanı'nda toplanan binlerce esnaf, işletme sahibi, sendika ve sivil toplum kuruluşu temsilcisi, hükümet binası Casa Rosada önünde protesto gösterisi düzenledi. Göstericiler, özellikle orta ve orta-alt gelir grubundaki hanelerin giderek ağırlaşan borç yüküne dikkat çekerek, halkın gıda, ilaç ve temel hizmetler gibi zorunlu ihtiyaçlarını karşılayabilmek için daha fazla kredi kullanmak zorunda kaldığını savundu.

Ülkedeki ekonomik krizin boyutunu ortaya koyan veriler de dikkat çekiyor. Düşünce kuruluşu Fundar'ın verilerine göre, Devlet Başkanı Javier Milei'nin Aralık 2023'te göreve gelmesinden bu yana 30 bin 633 şirket faaliyetini sonlandırdı. Bu sayı, ülkedeki toplam şirketlerin yaklaşık yüzde 6'sına denk geliyor. Raporda, şirket kapanışlarının hükümetin ilk 30 ayında kaydedilen en ağır düşüşlerden biri olduğu belirtilirken, Mayıs 2026'da 2 bin 371 işletmenin faaliyetini sonlandırdığı ve bu durumun ay genelinde günde ortalama 76 şirketin kapandığı anlamına geldiği ifade edildi.

Arjantin Ekonomi Politikası Merkezi (CEPA) de bu verileri doğrulayarak, en büyük kaybın 8 bin 408 işletmeyle ticaret sektöründe yaşandığını, ardından 6 bin 733 işletmeyle ulaştırma ve depolama, 4 bin 98 işletmeyle gayrimenkul hizmetleri ve 4 bin 20 işletmeyle imalat sanayisinin geldiğini bildirdi. Ekonomik baskının hane halkına yansıması kredi verilerinde de görülüyor. Arjantin Merkez Bankası verilerine göre, hane halkına verilen kredilerde geri ödememe oranı Ekim 2024'te yüzde 2,5 iken Haziran 2026'da yüzde 12,8'e yükseldi. Bu artış, borçlanan hanelerin kredilerini geri ödeme kapasitesindeki bozulmaya ilişkin endişeleri artırdı.

Ekonomik protestoların yaşandığı sırada Devlet Başkanı Javier Milei de ekonomi politikalarını savunurken dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Arjantin Ticaret Odası ve ABD merkezli Americas Society tarafından düzenlenen bir konferansta konuşan Milei, ülkedeki doğum oranlarının düşüşünden feminist hareketi ve kürtaj hakkı savunucularını sorumlu tuttu. Milei, "Yeşil mendillerin çılgınlığının bedelini çok ağır ödüyoruz" diyerek, Arjantin'in nüfusun kendini yenilemesini sağlayacak büyüme ve doğum oranına ulaşamadığını savundu. Devlet Başkanı ayrıca düşen enflasyonu kutlamak amacıyla müzikli bir etkinlik düzenleneceğini duyurdu. Bu durum, bir yanda artan borç yükü ve şirket kapanışları protesto edilirken, diğer yanda hükümetin ekonomi programının sonuçlarını ve enflasyondaki düşüşü savunmaya devam etmesiyle ülkede çelişkili bir tablo oluşturuyor.