İstanbul'da tekstilin çöküş alarmı: 'Eskiden ayrıcalıktı, şimdi kimse tekstilciyim demek istemiyor'
Türkiye’nin önemli tekstil ve hazır giyim merkezlerinden İstanbul Merter’de durgunluk hâkim. Cumhuriyet TV’nin konuştuğu bölge esnafı, yüksek kira, işçilik ve üretim maliyetlerinin yanı sıra döviz kurunun uzun süredir baskılanmasının ihracatçıyı olumsuz etkilediğini söyledi.
Esnaf, geçmiş yıllara göre satışların ciddi biçimde gerilediğine dikkat çekti. Artan maliyetler nedeniyle ürün fiyatlarının yükseldiğini belirten bir işletmeci, “Eskiden 100 adet satıyorsak şimdi 50 adet satabiliyoruz” diye konuştu.
Türkiye’de kira, enerji, işçilik ve vergi giderlerinin yüksek olduğunu söyleyen tekstilciler, büyük firmaların daha ucuz işgücü nedeniyle üretimlerini Mısır’a taşıdığını belirtti. Esnaf, asgari ücretin artık kirayı karşılamakta bile yetersiz kaldığını, işletmelerin personel giderlerini ödemekte zorlandığını ifade etti.
Sektör temsilcileri, döviz kurunun maliyet artışlarının gerisinde kalmasının ihracatçıyı olumsuz etkilediğini söyledi. Bir esnaf, “Dövizin sürekli aynı yerde kalması, baskılanması ihracatçıya yaramıyor” ifadelerini kullandı.
Merter esnafı, Çin’le rekabetin giderek zorlaştığını vurguladı. Türkiye’den 10 dolara gönderilen bir kargonun Çin’den yaklaşık 3 dolara gönderilebildiğini belirten tekstilciler, Çin’de 300 liraya üretilen bir elbisenin Türkiye’de 500-600 liraya mal olduğunu anlattı. Bu maliyet farkı nedeniyle yabancı alıcıların Çin, Bangladeş ve Mısır’a yöneldiğini söyleyen esnaf, Türk üreticinin kalite avantajına rağmen fiyat tutturamadığını belirtti.
Yüksek maliyetler nedeniyle kepenk kapatan işletmelerin bulunduğunu anlatan esnaf, sektörden çıkanların farklı işlere yöneldiğini söyledi. Bir tekstilci, “Eskiden tekstilciyim demek bir ayrıcalıktı. Şimdi kimse tekstilciyim demek istemiyor. Herkes başka işlere yöneliyor. Esnaf kirayı ve işçilik ücretlerini ödemekte zorlanıyor” dedi.
Esnaf, sektörün yeniden canlanması için KDV ve vergi yükünün azaltılmasını, üreticiye enerji ve istihdam desteği verilmesini ve ihracatçının korunmasını istedi. “Devletin bu konuya el atması lazım” diyen tekstilciler, önlem alınmaması halinde üretimin daha fazla yurt dışına kayacağı uyarısında bulundu.
Konunun arka planı
Tekstil ve hazır giyim sektörü, Türkiye ekonomisi için tarihsel olarak büyük önem taşımaktadır. Özellikle İstanbul, bu alanda uzun yıllar boyunca hem üretim hem de ihracat merkezi konumunda olmuştur. Ancak son dönemde artan üretim maliyetleri, yüksek kiralar, işçilik giderleri ve rekabet gücünü etkileyen döviz kuru politikaları, sektörü zorlu bir sürece sokmuştur. Çin gibi ülkelerin düşük maliyetli üretimiyle rekabet etmek giderek güçleşirken, büyük firmaların üretimlerini daha uygun maliyetli ülkelere kaydırması da sektörü olumsuz etkilemektedir. Bu durum, sektördeki işletmelerin karlılığını düşürmekte ve bazı firmaların kapanmasına yol açmaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
İstanbul'daki tekstil sektöründe yaşanan sorunların temel nedenleri nelerdir?
Temel nedenler arasında yüksek kira, işçilik ve üretim maliyetleri yer almaktadır. Ayrıca, döviz kurunun ihracatçılar aleyhine seyretmesi ve Çin gibi ülkelerle artan rekabet, sektörün zorlanmasına yol açmaktadır. Büyük firmaların maliyet avantajı nedeniyle üretimlerini yurt dışına kaydırması da önemli bir etkendir.
Sektör temsilcileri, bu durumun düzelmesi için ne gibi çözüm önerilerinde bulunuyor?
Sektör temsilcileri, KDV ve vergi yükünün azaltılması, üreticilere enerji ve istihdam desteği sağlanması ve ihracatçının döviz kuru açısından korunması gerektiğini belirtiyor. Bu önlemlerin alınmaması halinde üretimin yurt dışına kaymaya devam edeceği uyarısında bulunuyorlar.
Tekstil sektöründeki maliyet artışları, sektördeki firmaları nasıl etkiliyor?
Maliyet artışları nedeniyle firmalar, ürün fiyatlarını yükseltmek zorunda kalıyor. Bu durum, satış hacimlerinde ciddi düşüşlere neden oluyor. Bazı işletmeler kiralarını ve personel giderlerini karşılamakta zorlanırken, bazıları kepenk kapatmak zorunda kalıyor ve sektörden ayrılıyor.
Çin ile rekabetin zorluğu tekstil sektörünü nasıl etkiliyor?
Çin'in düşük üretim ve kargo maliyetleri, Türk üreticilerin fiyat rekabeti gücünü zayıflatıyor. Türkiye'de üretilen bir ürünün maliyeti, Çin'de üretilenden belirgin şekilde daha yüksek olabiliyor. Bu durum, yabancı alıcıların daha uygun fiyatlı seçeneklere yönelmesine neden oluyor.
Son dakikayı kaçırma!
Haberin tamamlayıcısı: Telegram kanalımızdan anlık bildirim, sosyal medyadan gün boyu özetler.
