"Trump Erdoğan'a F-35 programı için yeşil ışık yakmaya hazır"
Son Güncelleme: 07.07.2026 08:23
ABD Başkanı Donald Trump 'ın, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yapacağı görüşmede, Türkiye 'nin F-35 savaş uçağı programına geri dönmesine izin vermeye hazır olduğunu iletmesi bekleniyor.
New York Times gazetesinin ABD yönetiminden dört üst düzey yetkiliye dayandırdığı haberine göre, ABD'li yetkililer Trump'ın Kongre tarafından getirilen yasal kısıtlamaları nasıl aşacağı konusundaki ayrıntılarda farklı görüşlere sahip.
Yetkililer, bu engellerin aşılması amacıyla iki lider arasında konu hakkında birer mektup teatisi gerçekleştirilebileceğini ifade ediyor.
Trump, geçtiğimiz ay NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile Oval Ofis’te yaptığı görüşmede F-35 ’ler ve Ankara Zirvesi’ne ilişkin soruya yanıt verirken, Erdoğan’a “onu çok mutlu edecek” bir hediye götürmeye hazırlandığını söylemişti.
“İnsanlar Türkiye’nin askerî açıdan ne kadar büyük bir güç olduğunu bilmiyor. Çok güçlü bir ordusu var.” diyen Trump, NATO Zirvesi’ne katılımıyla ilgili olarak da “Erdoğan aradı ve ‘Zirve Türkiye’de, orada olmalısınız’ dedi. Başkan Erdoğan’a saygı duyduğum için NATO Zirvesi’ne katılacağım.” demişti.
2019'DA NEDEN GERİLİM YAŞANMIŞTI?
Türkiye'nin 2019 yılında Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın alması, ABD ile ilişkilerin gerilmesine yol açtı.
Washington bu satın almaya, Türkiye'yi F-35 savaş uçağı programından çıkararak ve yaptırımlar uygulayarak karşılık verdi; S-400 sistemlerinin F-35 savaş uçaklarının gizli kabiliyetleri hakkında Rusya’ya istihbarat sağlayabileceğini ileri sürdü.
ABD Kongresi, Ankara'nın elinde S-400'ler bulunduğu sürece Türkiye'ye F-35 satışını yasaklayan kanunu kabul etti.
Türkiye Nisan 2021'de F-35 programından programa resmen çıkarıldı. O tarihten bu yana, Türkiye'nin S-400 sistemlerini envanterinde bulundurmaya devam etmesi nedeniyle F-35 programına yeniden dahil olup olamayacağı belirsizliğini koruyor.
Resmi adı "F-35 Lightning II" olan beşinci nesil çok amaçlı savaş uçağı, birçok uzmana göre Türkiye'nin savunma planlamasında kritik öneme sahipti.
Düşük radar görünürlüğü, gelişmiş sensör entegrasyonu, ağ destekli harekat kabiliyeti ve farklı görevleri yerine getirebilme kapasitesi sayesinde F-35'in modern savaş ortamında önemli avantajlar sunduğu ifade ediliyor.
Programdan çıkarılmasının ardından Türkiye, ağırlıklı olarak yeni F-16 tedarikine ve milli muharip uçak KAAN'ın geliştirilmesine yöneldi.
Bunun yanında, Eurofighter Typhoon gibi alternatif savaş uçağı seçenekleri de değerlendirmeye alındı.
Konunun arka planı
Türkiye'nin F-35 savaş uçağı programından çıkarılması, 2019 yılında Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasıyla başlayan diplomatik gerilimlerin bir sonucudur. ABD, S-400'lerin F-35'lerin gizlilik bilgilerini Rusya'ya aktarabileceği endişesiyle bu adımı atmış ve Türkiye'yi programdan çıkarmıştır. Bu durum, Türkiye'nin savunma stratejisinde önemli bir boşluk yaratmış ve alternatif arayışlarına yol açmıştır. Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil olma potansiyeli, iki ülke arasındaki savunma ilişkilerinde yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Türkiye F-35 programından neden çıkarıldı?
Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın alması üzerine ABD, S-400'lerin F-35'lerin gizli bilgilerini Rusya'ya sızdırabileceği endişesiyle Türkiye'yi programdan çıkarmıştır. ABD Kongresi de bu yönde bir yasa çıkarmıştır.
Trump'ın Türkiye'nin F-35 programına dönmesine yeşil ışık yakması ne anlama geliyor?
Bu durum, ABD yönetiminin Türkiye'nin F-35 programına yeniden katılımına prensipte onay verebileceği anlamına gelmektedir. Ancak bu sürecin nasıl işleyeceği ve Kongre kısıtlamalarının nasıl aşılacağı gibi teknik detaylar henüz netleşmemiştir.
Türkiye F-35 programından çıkarıldıktan sonra hangi adımları attı?
Programdan çıkarılmasının ardından Türkiye, ağırlıklı olarak yeni F-16 savaş uçakları tedarikine ve yerli milli muharip uçak KAAN'ın geliştirilmesine odaklanmıştır. Ayrıca Eurofighter Typhoon gibi alternatif uçak seçenekleri de değerlendirilmiştir.
F-35 savaş uçakları Türkiye için neden önemliydi?
F-35'ler, düşük radar görünürlüğü, gelişmiş sensörler ve ağ destekli harekat kabiliyeti gibi özellikleriyle modern savaş ortamında önemli avantajlar sunan beşinci nesil savaş uçaklarıdır. Türkiye'nin savunma planlamasında kritik bir rol oynaması bekleniyordu.
Son dakikayı kaçırma!
Haberin tamamlayıcısı: Telegram kanalımızdan anlık bildirim, sosyal medyadan gün boyu özetler.
