NATO'dan Türkiye'ye kritik görev. 2028'de başlıyor

Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO), Birleşmiş Milletler (BM) Şartı'nın 51. maddesinde düzenlenen kolektif meşru müdafaa hakkı kapsamında, Sovyet tehdidine karşı bir savunma örgütü olarak 4 Nisan 1949'da kuruldu.

Türkiye'yi NATO üyeliğine yönelten temel faktör, Türk boğazları ile doğu vilayetleri üzerinde hak iddia eden Sovyetler Birliği'nin oluşturduğu tehdidi dengeleme ihtiyacı oldu. Türkiye'nin NATO'ya resmi üyeliği ise Kore Savaşı'nın ardından gerçekleşti.

25 Haziran 1950'de patlak veren Kore Savaşı'na, BM çağrısına uyarak 25 Temmuz 1950'de asker gönderme kararı alan Türkiye, ABD'den sonra Kore'ye kara kuvveti göndereceğini bildiren ilk ülke oldu.

Kore Savaşı'nda gösterdiği başarıların ardından ABD tarafından 15 Mayıs 1951'de diğer NATO üyesi ülkelere Türkiye'nin üyeliğini teşvik eden bir mektup gönderildi. Bunun ardından, 16-20 Eylül 1951'de Ottowa'da yapılan NATO Bakanlar Konseyi toplantısında Türkiye'nin üye olarak çağrılmasına oy birliğiyle karar verildi. Türkiye'nin NATO üyeliğine ilişkin protokol, 17 Ekim 1951'de imzalandı.

Kuzey Atlantik Anlaşması'na Türkiye Cumhuriyeti'nin katılmasına dair 5886 sayılı Kanun 18 Şubat 1952'de kabul edilerek NATO'ya resmen üye olundu. Ardından, 1 Mart 1952'de dönemin Dışişleri Bakanı Fuat Köprülü'nün katıldığı NATO Lizbon Konferansı'nda düzenlenen törenle General Eisenhower başkanlığında Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargahı'nda (SHAPE) Türk bayrağı göndere çekildi.

NATO'nun en büyük ikinci ordusuna sahip olan Türkiye, askeri kapasitesini yüksek teknolojiyle birleştirerek İttifak'ın en güçlü dayanaklarından biri olma özelliğini taşıyor.

Bu kapsamda, Türkiye, "Çelik Kubbe", "KAAN" ve "Altay" gibi projelerle sadece kendisini değil, NATO'nun teknolojik üstünlüğünü de tahkim eden en önemli unsurlarından biri olarak ön plana çıkıyor.

Türkiye, 2025'te gayrisafi yurtiçi hasılasının yüzde 2,33'ünü savunmaya ayırarak NATO'nun mali ve askeri sorumluluklarını en yüksek düzeyde üstlenen ülkeler arasında yer alıyor.

NATO'nun temel tehditlerinden biri olan teröre karşı sahada en etkin mücadeleyi veren tek müttefik olan Türkiye, İttifak'ın en önemli unsurlarından biri olma özelliğini sürdürüyor.

2026 NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin bu sene 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek olması da Türkiye'nin İttifak içindeki diplomatik gücünün ve güvenilir liderliğinin zirve noktası olarak değerlendiriliyor.

Türkiye, geliştirdiği insansız hava aracı (İHA) teknolojilerinden uzay yeteneklerine kadar, NATO'nun geleceğini şekillendiren önemli aktörlerden biri olarak konumlanıyor. NATO'nun, bu yılki en geniş kapsamlı ve katılımlı fiili tatbikatı olan Steadfast Dart 2026 Tatbikatı'nda TCG Anadolu'dan kalkan TB-3 İHA, dünya askeri literatürde bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.

Türkiye, 2028'den itibaren NATO'nun en kritik gücü olan Müttefik Mukabele Kuvveti (ARF) liderliğini üstlenerek Avrupa'nın güvenliğinde kilit rol oynamaya devam edecek.

Yapay zeka, siber savunma ve uzay yetenekleriyle Türkiye, NATO'nun dönüşen tehdit algısına en hızlı uyum sağlayan aktörü olarak öne çıkıyor.