İran basınından 14 maddelik anlaşma iddiası

İran basını cuma günü Tahran ile Washington arasındaki 14 maddelik mutabakat zaptı taslağının ayrıntılarını yayımladı. Mehr ajansının yayınladığı taslak, daha önce Axios tarafından bildirilen hükümlerden yaptırımların hafifletilmesi, dondurulmuş İran varlıkları ve gelecekteki müzakerelerin kapsamı gibi konularda önemli farklılıklar gösteriyor.

Mehr'in yayımladığı taslakta, tüm cephelerde "derhal ve kalıcı" ateşkes çağrısı yapılıyor. Axios Hürmüz Boğazı konusunda stratejik su yolunun "derhal" açılacağını rapor ederken, İran basınının yayınladığı taslak boğazın 30 gün içinde ve Tahran ile koordinasyon halinde açılmasını öngörüyor.

Axios'un paylaştığı metinde ABD yaptırımlarının hafifletilmesi İran'ın anlaşmaya uyumuyla ilişkilendirilirken, Mehr'e göre İran petrolü üzerindeki yaptırımların askıya alınması ve tüm birincil ile ikincil ABD yaptırımlarının kaldırılması kararlaştırıldı. Dondurulmuş varlıklar konusunda Axios İran'ın "bazı" fonlara erişebileceğini bildirirken, İran'ın yayınladığı taslak 60 gün içinde 24 milyar doların serbest bırakılmasını şart koşuyor.

Axios raporu yeniden inşa yardımından bahsetmezken, Mehr'in yayımladığı taslak ABD ve müttefiklerinin İran'ın yeniden inşası için en az 300 milyar dolarlık planlar sunması gerektiğini belirtiyor. İran taslağı ayrıca ABD'nin İran'ın iç işlerine karışmama ve ABD kuvvetlerini İran'ı çevreleyen bölgelerden çekme taahhüdünü de içeriyor.

Nükleer konuda Axios zenginleştirilmiş uranyum stoku için bir çerçeve bildirirken, Mehr'in taslağı İran'ın nükleer silah üretmeme taahhüdünü yineleyeceğini belirtti. Gelecekteki müzakerelerin kapsamında ise İran taslağı, nihai anlaşmanın zenginleştirilmiş nükleer malzeme ve yaptırımlarla sınırlı tutulacağını, füze programı ile "direnç gruplarına" verilen desteğin kapsam dışı bırakılacağını ifade ediyor.