BYD’nin fabrika projesini askıya alması verilen teşvikleri yeniden gündeme getirdi: Yaptırım ne olacak?

BYD, Türkiye’de yaklaşık 1 milyar dolar tutarında yatırım yapma ve Manisa Organize Sanayi Bölgesi’nde 5 bin kişilik üretim tesisi kurma taahhüdünde bulunmuştu. Bu taahhüt gerekçe gösterilerek de özel düzenlemeler yapılmış, vergi muafiyetleri, teşvikler tanınmıştı. BYD, Türkiye’de fabrika kurma taahhüdüne karşılık Çin menşeli elektrikli ve hibrit araçlara uygulanan yüzde 40’lık ek gümrük vergisinden muaf tutulmuştu. Böylece Türkiye’de binlerce araç satmıştı. Ancak aradan geçen süreye karşın fabrika kurulmadı. Son olarak da firma Türkiye’de kurmayı plandığı fabrika projesini askıya aldığını duyurdu. Bunun üzerine “şimdi ne olacak” sorusu gündeme geldi.

Sanayi ve teknoloji Bakanı Fatih Kacır, ocak ayında CHP İzmir Milletvekili Sevda Erdan Kılıç’ın soru önergesine verdiği yanıtta, elektrikli araçlar alanında teknoloji ve üretim yetkinliğine sahip uluslararası oyuncuların yatırımlarının Türkiye’ye çekilmesine ulusal hedeflere ulaşma bakımından stratejik önem verildiğini kaydetmişti.

Dünyanın en büyük yeni nesil enerjili araç üreticisi konumunda olan, Avrupa’da yatırımlarını ve pazar payını büyüten BYD firmasının yatırımının Türkiye’ye kazandırılmasının da bu kapsamda ele alındığına işaret eden Kacır, “BYD firmasının Türkiye’ye yatırım kararı alması, hükümetimiz ve bakanlığımızca sürdürülen stratejik yaklaşımın sonucudur” demişti.

BYD firmasının yapacağı yatırımın, mevcut teşvik mevzuatının çizdiği sınırlar dâhilinde desteklendiğine dikkat çeken Kacır, şu bilgiyi vermişti: “Ülkemize yeni nesil araç teknolojilerinin kazandırılmasını amaçlayan bu proje, yatırımlara proje bazlı destek verilmesine dair karar kapsamında, yatırımın niteliği, asgari şartları, proje takvimi, firmanın sorumlulukları ve taahhütleri tanımlanarak devlet desteklerinden yararlandırılmaktadır. Manisa ili ve bölge ekonomisine, otomotiv sektörümüze, ihracatımıza ve ülke kalkınmamıza değer katması hedeflenen bu yatırım sayesinde; otomotiv yan sanayimiz başta olmak üzere otomotiv sektörüyle güçlü tedarik bağlantıları bulunan farklı sektörlerde yeni yatırımların önü açılacak, yeni nesil ve çevre dostu elektrikli araçlara dönüşümün sağlanması yönünde önemli bir adım atılmış olacaktır.”

Bakan Kacır, “Teşvik sistemimiz kapsamında desteklenen yatırımların öngörülen şekilde tamamlanmaması durumunda yatırımcılara uygulanacak müeyyideler ise mevzuatımızda düzenlenmiştir. Bu müeyyideler, bahse konu yatırım için de geçerlidir. Bununla birlikte, teminat mekanizmaları ile de ülke çıkarlarımız korunmuştur” demişti. İktidarın, BYD’nin kararının ardından şimdi nasıl bir yol izleyeceği merakla bekleniyor.