Dicle’de çevre felaketi: Yüzlerce ton balık iki saatte telef oldu

Irak’ta çevresel kırılganlık ve altyapı sorunları bir kez daha ağır bir tabloyu ortaya koydu. Dicle Nehri ’ne karışan kirli su, kısa sürede büyük bir ekolojik felakete yol açarken, bölgedeki tarım ve balıkçılık faaliyetlerini neredeyse tamamen durma noktasına getirdi. Uzmanlar, iklim krizi ve su yönetimindeki zafiyetlerin bu tür olayların daha sık yaşanmasına zemin hazırladığına dikkat çekiyor.

Irak’ın güneydoğusunda yaşayan Haydar Kazım , aylarca yetiştirdiği yaklaşık 300 ton balığı, Dicle Nehri’ne karışan kirli su nedeniyle sadece iki saat içinde kaybetti.

Vasıt vilayetine bağlı Zebidiye ilçesinde beş yıldır balıkçılık yapan 43 yaşındaki Kazım, boş kalan havuzlarının başında “Bir buçuk yıldır emek verdiğim 300 ton balık iki saat içinde öldü. Her şeyim sıfırlandı” dedi.

Sekiz çocuk babası olan Kazım, “Hayat benim için bitti gibi hissediyorum. Bize kirli suyun geleceği söylenmedi, önlem alamadık” ifadelerini kullandı.

Kazım, uğradığı zararın 1,1 milyon doları geçtiğini belirterek, yem maliyetleri ve projede çalışan yakınlarının ücretlerini karşılayabilmek için yetkililerden destek istedi.

“Hiçbir yetkili gelip yanımızda durmadı. Borçlarımızı nasıl ödeyeceğiz? Başka bir işimiz yok, projeyi yeniden başlatma imkânımız da bulunmuyor” diye konuştu.

Yetkililere göre olayın nedeni, Diyala vilayetindeki Hemrin Barajı ’nın yoğun yağışlar sonrası dolmasıyla baraj sularının nehre bırakılması.

Bu su, Bağdat ’ın güneydoğusunda Dicle ile birleşirken arıtılmamış kanalizasyon sularıyla karıştı. Oluşan güçlü akıntı, kirli tortuları güney bölgelere taşıdı.

Uydu görüntülerinde de 28 Mart ile 12 Nisan arasında Diyala ile Dicle ’nin birleştiği noktadan güneye doğru yayılan koyu renkli bir kirlilik hattı tespit edildi.

Çevre uzmanları, bu kirliliğin suyun doğal seyrelme oranını düşürdüğünü ve balık üretim alanlarında ciddi zarara yol açtığını belirtiyor.

Vasıt Tarım Müdürlüğü ’ne göre, bölgede toplamda 1000 tondan fazla balık telef oldu .

Irak Çevre Bakanı , Dicle’deki kirliliğin kontrol altına alındığını ve benzer olayların tekrar etmemesi için çalışmalar yürütüldüğünü açıkladı.

Bağdat Belediyesi ise başkentin güneydoğusunda yakında yedi yeni atık su arıtma tesisi devreye alınacağını duyurdu.

Kirlilik sadece balıkçılığı değil, bölge halkını da etkiledi.

Güneydoğu Irak’ta bazı şehirlerde günlerce su kullanımı sınırlandırılırken, Vasıt yönetimi Dicle suyunun içilmemesi uyarısında bulundu.

Yetkililer, kirli su nedeniyle 20’den fazla zehirlenme ve cilt hastalığı vakasının hastanelere başvurduğunu açıkladı.

Son yıllarda azalan yağışlar, artan sıcaklıklar ve Türkiye ile İran ’dan gelen su miktarındaki düşüş, Dicle ve Fırat nehirlerinin seviyesini ciddi şekilde azalttı.

Uzmanlara göre bu durum, kirliliğin etkisini daha da artırıyor.

Uzun yıllar süren çatışmaların ardından toparlanmaya çalışan Irak’ta, zayıf altyapı, yaygın yolsuzluk ve etkisiz çevre politikaları bu tür felaketlerin önünü açıyor.

Ülke, aynı zamanda iklim değişikliğinden en fazla etkilenen bölgelerden biri olarak gösteriliyor.