Mahfi Eğilmez'den ekonominin ilk dört aylık karnesi: 'Parlak durumda değiliz'

İktisatçı Mahfi Eğilmez, ekonomideki son gelişmeleri katıldığı canlı yayında değerlendirdi. Eğilmez, enflasyon raporundaki çıktı açığı tahminlerinden bütçe verilerine, kurumlar vergisi tahsilatından gelir dağılımına kadar birçok başlıkta dikkat çeken açıklamalarda bulundu.

Enflasyon raporunda yer alan çıktı açığı tahminlerine ilişkin konuşan Mahfi Eğilmez, büyüme hızındaki gerilemeye dikkat çekti.

Eğilmez, " Uzun yıllar büyüme ortalamamız yüzde 5 . Bunun altında kalırsak bize çıktığı açığını gösterir. Yüzde 3 'lerde büyüme 2 puan çıktı açığıyla karşı karşıyayız. Çıktı açığı büyüyor demek büyüme biraz daha azalacak demek " ifadelerini kullandı.

Bütçe gerçekleşmelerini değerlendiren Eğilmez, ocak-nisan döneminde bütçe dengesinin 759 milyar TL açık verdiğini hatırlattı.

Geçen yılın tamamında açığın 1,8 trilyon TL olduğunu belirten Eğilmez, faiz dışı dengenin fazla vermesini olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi.

Eğilmez, " Bütçeye bakınca ocak-nisan itibarıyla dengemiz 759 milyar TL açık verdi. Geçen yılın tamamında 1,8 trilyon açık var. Faiz dışı dengenin fazla vermesi iyi bir şey. Bunu nakit dengesi ile kıyaslarsak, nakit dengesine göre daha iyi durumda bütçe. Değişimlere bakınca ilk 4 ayda bütçe giderleri yüzde 40 artmış enflasyonun üzerinde. Faiz hariç giderler yüzde 36,6 artmış. Faiz giderleri yüzde 56,5 artmış. Gelirler çok daha umut verici, giderlerden daha fazla artıyor. Gelir vergisi yüzde 62 artmış. Dahilde alınan KDV yüzde 47,6 artmış. İthalde alınan KDV yüzde 31 düşmüş. Bu üretimde bazı sıkıntılar yaşadığımızı gösteriyor. Sanayi üretimiyle tutarlı görünüyor. Bütçe kötü değil ama geçen yıla göre çok da parlak durumda değiliz " dedi.

Kurumlar vergisi tahsilatındaki yükselişe de dikkat çeken Mahfi Eğilmez, bu etkinin zamanla azalabileceğini söyledi.

Eğilmez, " 2025'in ilk 4 ayında kurumlar vergisi tahsilatı 53,5 milyar lira , bu sene 446 milyar lira . Yüzde 734 artış var, bütçede bunun çok etkisi var. Bu zaman içinde eriyecek esas vergi gelirleri ne kadar artıyor o zaman göreceğiz " değerlendirmesinde bulundu.

Eğilmez ayrıca enflasyonun düşürülmesiyle birlikte bütçedeki faiz yükünün de azalacağını ifade etti.

Gelir dağılımına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Mahfi Eğilmez , Türkiye’nin Gini katsayısında dünya ortalamasının üzerinde bozuk bir görünüm sergilediğini söyledi.

Eğilmez, " Gini katsayısında kabaca 0,33 gibi dünya ortalaması. Çok kötü değil, çok iyi de değil. Bu civardaysan ortalamayı yakaladın demektir. Kolombiya ve Güney Afrika 0,54 çıkıyor. Bu oldukça bozuk bir gelir dağılımına işaret ediyor. Belarus ve Slovakya 0,24 ile en iyiler. Türkiye 0,44 . Bozuk bir gelir dağılımı demek. 40 'ın altına pek inmiyoruz. 0,40-0,45 arasında gidiyoruz. ABD de 0,42 . Çin mesela 0,36 . En iyi durumda olanlar Kuzey Avrupa ülkeleri. Bunlar kadar iyi olan eski sosyalist ülkeler. Satın alma gücü paritesine göre 197 ekomoniye bakıyor IMF. 43 gelişmiş ekonomi gelirin yüzde 40 'ını alıyor. Nüfus da yüzde 14 . Buna karşın nüfusun yüzde 86 'sı gelirin yüzde 60 'ını alıyor. Burada da adaletsizlik var. Satın alma gücü paritesi tam gerçeği ölçmüyor " ifadelerini kullandı.