Dünyanın merkezi Çin mi oluyor… Trump döndü sıra Putin’de

ABD Başkanı Donald Trump’ın 13-15 Mayıs tarihlerindeki Çin ziyareti sonrası bu kez Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Pekin’i ziyaret edeceği açıklandı. Kremlin Sarayından yapılan açıklamada, Putin’in Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in daveti üzerine 19-20 Mayıs’ta Pekin’i ziyaret edeceği belirtildi. Uzmanlar, Putin’in Pekin’de yapacağı görüşmenin, sadece ikili ilişkiler açısından değil; ABD-Çin-Rusya üçgenindeki güç dengesi bakımından da önemli olduğunu değerlendiriyor. ABD Başkanı Trump’ın Pekin temaslarının ardından gerçekleşecek buluşma, Çin’in hem Washington hem Moskova ile temas kurabilen merkez güç olma iddiasını güçlendiren diplomatik bir hamle olarak yorumlanıyor. Cinping, Moskova ile olan “sınır tanımayan” ortaklığının sarsılmaz olduğunu Trump’ın uçağı havalandıktan hemen sonra Putin’i ağırlayarak dünyaya göstermek istiyor.

Ziyaret, Rusya ile Çin arasında 2001 yılında imzalanan İyi Komşuluk, Dostluk ve İşbirliği Antlaşması’nın 25’nci yıl dönümüne denk getirildi. Bu durum, iki liderin batı ittifakına karşı çok kutuplu bir dünya düzeni inşa etme vizyonunu ve tarihsel derinliği olan bir ortaklığı temsil ettiklerini vurgulamak için mükemmel bir zemin sunuyor.

Batı’nın Ukrayna savaşı nedeniyle uyguladığı ağır yaptırımların ardından Çin, Rusya’nın en büyük ekonomik can damarı haline geldi. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 200 milyar doları aşmış durumda. Rusya, Çin’e petrol ve gaz akışını güvenceye almak ve karşılığında batı teknolojilerinin yerini alacak Çin menşeili endüstriyel ürünleri tedarik etmek istiyor. Putin’in Çin Başbakanı Li Çiang ile yapacağı görüşme, doğrudan bu ticaret ağlarının ve finansal mekanizmaların (özellikle batı yaptırımlarına takılmayan yerel para birimleriyle ödeme sistemlerinin) tahkim edilmesini amaçlıyor.

Putin ve Şi’nin bu görüşmede, ABD’nin tek kutuplu küresel güvenlik dayatmasına karşı ortak bir bildiri yayınlaması bekleniyor. İki lider, çok taraflı bir güvenlik çerçevesine olan bağlılıklarını yineleyerek batı blokuna meydan okuyabilir. Putin’in bu Çin ziyareti, “Batı ne kadar baskı yaparsa yapsın, Pekin-Moskova ekseni kırılmıyor” deklarasyonu olarak okunuyor. Pekin, Trump’a karşı elindeki en büyük jeopolitik koz olan Rusya kartını masada tuttuğunu gösterirken; Putin ise küresel olarak izole edilemeyeceğini ve arkasında dünyanın en büyük ekonomik güçlerinden birinin durduğunu bir kez daha tescillemeyi amaçlıyor.